Na jarenlang relatief zwaar materieel gebouwd te hebben starte ik in 2003 met een Menck en deze Liebherr A904B. De Liebherr was
bedoeld als lading voor de MAN kipper maar pastte uiteraard ook op andere trailers. De doelstelling was om alles echt werkend te
maken dus ook het rijwerk.
Al langere tijd wilde ik een kipper bouwen met een aanhanger voor het transport van lichte machines. Op het moment dat ik de MAN-kipper
ging bouwen stond min of meer al vast dat ik deze Liebherr graafmachine zou gaan bouwen. Iets dergelijks had ik nog niet eerder gebouwd en je moet toch
altijd op zoek gaan naar iets nieuws.
Het bouwen
Op de website van Liebherr ging ik op zoek naar de benodigde documentatie van deze machine. Destijds was de A904B nog leverbaar maar niet lang daarna
werd hij opgevolgd door de A904C. De cabine is exact hetzelfde als op de R974B die ik in 2000 gebouwd heb. Maar t.o.v. die grote
rupsgraafmachine wilde ik er nu toch echt iets van maken waarmee je alles kunt doen. Mede geinspireerd door de JCB graafmachine van
Jeniffer Clark
begon ik met het maken van het onderstel. Ofschoon ik niet zo gecharmeerd ben van de
mini-motors
kwam ik er niet onderuit deze te gebruiken voor het rijwerk en de stuurinrichting. Om toch voldoende kracht te hebben gebruikte ik twee
van die motoren voor het rijwerk. Normaliter zet ik tussen de motoren zelf ook een
differentieel om het eventueel afwijkende toerental van de ene motor te laten compenseren door dat van de andere. Er was domweg te weinig ruimte om dit in
te bouwen. Uiteraard kwam op de as zelf wel een differentieel. De niet sturende achteras wordt aangedreven en de aandrijving bevindt zich achterin. Een derde
mini-motor werd gebruikt om de vooras gestuurd te maken en die motor bouwde ik vlak voor de andere twee in. Omdat dit een relatief klein model is word je
gedwongen om compact te bouwen, zeker als je zo veel functies inbouwt. Maar dat is natuurlijk wel de uitdaging. Boven de stuuras zit ook nog eens de
draaikrans en die wordt op zijn beurt weer aangedreven door twee oude 9V motoren. Omdat die aan weerszijden van
het frame geplaatst zijn was hier wel ruimte voor een differentieel. Door de aandrijving simpel te houden en zo min mogelijk tandwielen te gebruiken was het
redelijk compact te houden en konden alle motoren mooi worden weggewerkt.
Deze machine is leverbaar is verschillende uitvoeringen; met twee of vier steunpoten, met een schuiver of een combinatie van beide. Aanvankelijk koos ik voor
de uitvoering met twee steunpoten en later voegde ik de schuiver daar nog aan toe. Zowel de steunpoten alsook later de schuiver zijn pneumatisch bediend.
Omdat ik cilinders uit een stuk wilde liet ik de graafarm op elektromotortjes werken i.p.v. pneumatiek. Bovendien is de arm vrij zwaar en zouden de pneumatische
cilinders niet krachtig genoeg zijn. Ik had al ervaring opgebouwd met de laadkraan van de MAN en daar werkte het min of meer net aan. Verder zou het anders
een wirwar aan slangen worden omdat je per pneumatische cilinders twee aansluitpunten hebt.
De aandrijving voor de arm zelf bevindt zich achterin. Twee 9V motoren drijven een haspel aan dus de arm wordt met een touwtje opgelift. Met 'loze' slangen heb ik
dit touwtje enigszins kunnen camoufleren. Vanzelfsprekend zit er een differentieel in de aandrijving omdat er toch ruimte genoeg was. De aandrijving van de stick
werkt precies zo maar daarvan zit een mini-motor in de graafarm. De graafarm is vier nops breed, evenals de mini-motor. Met gele folie heb ik dit afgeplakt. Ik
gebruikte voor deze aandrijving een stukje visdraad en door het onder de cilinder te laten lopen is het nauwelijks zichtbaar. Ook voor de bediening van de
graafbak heb ik een mini-motor weggewerkt, ditmaal in de stick. Aanvankelijk probeerde ik het met een
micro-motor
maar die slipt voor deze toepassing door. De graafbak zelf is afkomstig van de wiellader uit set
8459.
Het is toch wel grappig om dit soort 'geprefabriceerde' onderdelen te gebruiken. Wel moest ik een kleine aanpassing doen om hem geschikt te maken voor
een graafmachine, maar uiteraard wel zonder het onderdeel zelf te modificeren.
De cilinder heb ik gemaakt van een stuk pvc en vervolgens afgeplakt met folie. Om het compatibel te maken met LEGO heb ik er 2x2 plates op geplakt door
eerst de noppen weg te vijlen (oude onderdelen uiteraard). Voor het uitschuifbare gedeelte heb ik een aluminium buisje gebruikt. Uiteraard had ik ook de
cilinders uit de
XXL-crane
kunnen gebruiken maar die bestond nog niet ten tijde van dit model. Nadien heb ik het ook niet aangepast.
Zoals gezegd is de cabine praktisch gelijk aan die van de grote R974B. Hij is demontabel, maar andere varianten op deze machine heb ik niet gemaakt (zoals
een overslagkraan waarbij de cabine hoger gepositioneerd is). Het ballastblok
achterop is ook demontabel. Enkele treingewichten waren nodig om hem in balans te houden.
Demonstraties
Een model als dit is eigenlijk nooit af en regelmatig heb ik dingen aangepast. Het rijwerk, de draaikransaandrijving etc. etc. Alles werd wel een keer aangepast
of vervangen omdat kleine tandwieltjes sneuvelden. De bestickering heb ik zelf gemaakt en in de loop der tijd heb ik die ook moeten vervangen omdat ze
smerig werden of omdat de inkt doorliep.
Maar het leukste van dit model is dat je het kan demonstreren tijdens modelbouwevenementen. Je kunt wel enorme bouwwerken fabriceren, maar als het
statisch is trekt het uiteindelijk toch minder aandacht. Deze Liebherr is compact en de motoren zijn krachtig genoeg om het geheel is werking te brengen. De
keerzijde is dan weer dan wel eens tandwieltjes sneuvelen door veelvuldig gebruik, maar dit is toch waar je het model voor bouwt. In december 2007 heb ik het
model uiteindelijk toch gedemonteerd om er iets anders van te maken. Dat jaar heb ik model niet meer tentoongesteld en de MAN had ik het jaar ervoor al
afgebroken. De Liebherr heb ik ook nog als lading gebruikt voor de Scania T114 maar die Scania heb ik ook in 2007 afgebroken.
Ook op de Actros van Mammoet pastte hij prima zoals hier te
zien is. Het was dus weer tijd voor iets nieuws en het model voldeed inmiddels ook niet meer aan m'n huidige bouwstandaarden. De lat wordt toch weer wat
hoger gelegd en dat maakt de weg ook weer vrij voor nieuwe uitdagingen.
Bron van inspiratie
Had ik voordien nog geen andere varianten gezien op deze Liebherr graafmachine, zo zag ik er talloze nadat ik hem gebouwd had. Sommigen zorgen er
wel voor dat je zelf ook je model weer gaat herzien. Bijgaand een tweetal links naar andere 1:13 modellen:
